เล่ม 9 ติดกับ

ขยับหมาก

ตอน  3

อยู่ๆ ทำไมแชตธัม เฮาส์ (Chatham House) ถึงลุกขึ้นมาเล่นรัสเซียเสียแรง ยังกะตั้งใจจะแยกอยู่กันคนละโลกขนาดนั้น มันไม่น่าจะเป็นการโชว์กระเดือกเดี่ยว อย่างนั้นมันไม่ใช่รูปแบบของฝั่งตะวันตก ที่ชอบทาสี ตีปี๊บ และรุมกันทึ้งตามสันดานนักล่าทั้งเก่าทั้งใหม่

ย้อนไปดูความเคลื่อนไหวของโรงงานใบตองแห้งเสียหน่อย ไม่ต้องย้อนไปไกล เอาแค่ระยะใกล้ในเดือนมิถุนายนมีรายงายข่าวว่า เมื่อวันที่ 4 มิถุนายน (ค.ศ.2015) นายแอชตัน คาร์เตอร์ (Ashton Carter)รัฐมนตรีกลาโหมของอเมริกา ที่มีสีหน้าเหมือนกินเต้าหู้บูดเข้าไปตลอดเวลา ได้เดินทางไปที่กองบัญชา การของกองทัพ US European Commander ที่เมืองสตุ๊ตการ์ท (Stuttgart) ของเยอรมัน และประ ชุมกับหัวกะทิของทหารอเมริกันประมาณ 2 โหล กับนักการทูตอีกหลายคน เพื่อหารือว่า… จะยกระดับการจัดการทั้งในด้านเศรษฐกิจ และการทหาร  “กับรัสเซีย” อย่างไรดี เนื่องจากสัมพันธภาพกับรัสเซียตอนนี้ กำลังเปลี่ยนเป็นทางดิ่งลง (sad turn) และสถานการณ์ในยุโรป ก็ไม่ได้สวยหวานอย่างเมื่อก่อนแล้ว

ในวันเดียวกันนั้น ส่วนหนึ่งของรายงานของนายพลมาร์ติน เดมซีย์ (Martin Demsey) ประธานคณะ ทำงาน Chairman of the US Joint Chief of Staffs ที่ไม่รู้ว่าใครมืออ่อน ทำหลุดไปถึงสื่อ… รายงานนั้นระบุว่า วอชิงตันกำลังคิดจะติดหัวรบนิวเคลียร์ใส่จรวดแถวยุโรป เป็นการตอบโต้รัสเซียที่ถูกกล่าวหาว่า กำลังทำผิดสัญญา เรื่องการใช้อาวุธนิวเคลียร์ระยะกลาง Intermediate-range Nuclear Forces (INF) ซึ่งรัสเซียบอกว่า… เปล่าผิด จรวดที่ใช้ไม่อยู่ในข้อห้ามของสัญญา… อเมริกาก็ใช้แบบนี้ในอิรักไม่ ใช่หรือ …ประโยคหลัง ลุงนิทานถามแทน

เพนตากอนกำลังคิดว่าจะติดตั้งจรวดยิงใส่รัสเซียที่ไหนดี …ระหว่างยิงสวนใส่กลับไปที่จรวดรัสเซีย ที่กำลังลอยฟ้า… หรือ…ยิงใส่ฐานที่ตั้งกองกำลังของรัสเซีย… จะยิงไปที่ไหนยังไม่ตัดสินใจ แต่นายโรเบิร์ต เชอร์ (Robert Scher) ผู้ช่วยคุณเต้าหูบูด ด้านนโยบายการใช้อาวุธนิวเคลียร์ ได้แจ้งรัฐสภาเมื่อเมษายนนี้ว่า มีแผนเช่นนั้นจริง… ฮั่นแน่ จับได้แล้ว คิดจะรุกเขาแล้วซินะ

หลังจากนั้นคุณเต้าหู้บูด ก็ไปประชุมกับหัวกะทิของนาโต้ที่ บรัสเซลส์ (Brussels) ตกลงจะเพิ่มกองกำ ลังรถถัง อาวุธหนัก อาวุธเบา เต็มอัตรา ให้กับฐานทัพนาโต้ที่อยู่แถวบอลติก รวมทั้งโปแลนด์ โรมาเนีย และบุลกาเรีย พวก (ที่เคยเป็น) เพื่อนรักคุณพี่ปูตินทั้งนั้น… เปลี่ยนใจจากที่ว่า จะลดกำลังฝั่งแอตแลน ติกไปเรียบร้อยแล้ว

นอกจากนี้ ที่สำคัญ อเมริกาเพิ่งออกรายงาน US National Military Strategy (US NMS) 2015 เมื่อ

ปลายเดือนมิถุนายนนี้เอง ประเทศที่อเมริกาจับตามองเป็นพิเศษมีอยู่ 4 ประเทศคือ รัสเซีย อิหร่าน เกาหลีเหนือและจีน

วิธีที่อเมริกาเขียนถึง 4 ประเทศ แม้ไม่ประกาศชัดเจนว่าเป็นศัตรู แต่การบรรยายสรรพคุณแต่ละประเทศ ก็ทำให้เห็นว่ายากจะเป็นมิตรต่อกัน ถึงว่า …มันน่าจะเป็นปาหี่ …ไอ้เรื่องข้อตกลงนิวเคลียร์น่ะ 

เมื่อย้อนมาดูช่วงเวลาของการออก Grand Strategy แผนสอยมังกร สำหรับจีน ที่ออกมาในเดือนเมษายน เรื่อง Russia Challenge กูไม่คบมึง ในเดือนมิถุนายน ยุทธศาสตร์ USNMS 2015 ในเดือนมิถุนายน เรื่องอิหร่านดีล ที่ควรจะจบตั้งแต่ 30 มิถุนายน แต่ลากยาวมาถึงกรกฎาคม และญี่ปุ่นที่กำลังเตรียมแบกถาด เมื่อสภาญี่ปุ่นอนุมัติให้แก้รัฐธรรมนูญ ให้แบกถาดร่อนไปทั่วได้ ซึ่งญี่ปุ่นคาดว่า ภายในกรกฎาคมนี้ คงผ่านสภา

ดูเหมือนอเมริกาน่าจะเลือกเล่นเกมหมากล้อม ล้อม 4 ประเทศ ที่จับตาจ้องเขม็งนั่นแหละ และเตรียมเดินหมากไว้แล้วด้วย

อเมริกา อาจจะเริ่มขยับหมาก เมื่อเรื่องกรีซ กับเรื่องอิหร่านจบตอนหนึ่ง หมากชื่อกรีก เหมือนจะไม่เกี่ยวกัน แต่จริงๆ อาจจะเกี่ยว… ส่วนอิหร่านนั้น เป็นหมากที่สำคัญยิ่ง… ไม่ว่าเรื่องอิหร่านจะจบอย่าง ไร ผลกระทบมีสูงทุกทาง

ถ้าอเมริกาใช้ยุทธศาสตร์หมากล้อม ตามแนวที่วิเคราะห์ เรื่องอิหร่านนิวเคลียร์และเรื่องกรีซ เราคงต้องตามดู แต่ดูการพัฒนาการของเรื่อง และระยะเวลาของแต่ละเรื่อง อย่าไปหลงทางตามรายละเอียดที่เขาตั้งใจสร้างให้เรางง การพัฒนาของทั้ง 2 เรื่อง จะทำให้เราเห็นว่า อเมริกาขยับหมากอย่างไร และจะมีเรื่องยาวตามมาหรือไม่ หรือการเดินหมากของอเมริกาล้มเหลว หรือแค่ชะลอ รอเวลา…