เล่ม 8 ‘สู้ ’

หลุมล่อกับ ยาโด๊ป (หลุมเดิม)

ตอน 4

เห็นแหล่งส่งยาโด๊ปของคุณช็อกโกแลตแวบแวบ แต่ มันยังไม่ชัดเจน

โลลี่ แคนทอร์ (Loli Kantor) เป็นนักข่าวประเภท ทั้งถ่าย(รูป)ทั้งเล่า ชาวอิสราเอล/อเมริกัน เล่าว่า เธอเดินทางไปโปแลนด์ เมื่อปี ค.ศ.2004 เพื่อไปค้นหาด้วยตัวเอง ว่าเกิดอะไรกับครอบครัวของตัวบ้างระหว่างสงครามโลกครั้งที่ 2

แคนทอร์ (Kantor) บอกว่า พ่อแม่ของเธอรอดตายจาก Holocaust แต่ก็เห็นชื่อปู่ยาตายาย ลุงป้า ตายเกลี้ยง ตามรายชื่อที่พวกนาซีรวบรวมไว้ เธอบอกว่าชื่อคนตาย มีแต่ยิว ยิว ยิว… ฉันเดินไปถ่ายรูปสถานที่ฆ่าหมู่ชาวยิวทั้งหลาย ฉันถามตัวเองว่า แล้วชาวยิวที่ยังเป็นๆ อยู่ในยุโรปตะวันออกมีไหม เขาอยู่ที่ไหนกัน …แล้วฉันก็พบพวกเขาที่ยูเครน… หลังจากนั้นเจ้าตัวก็เทียวไปเทียวมายูเครนต่อมาอีก 8 ปี และเขียนหนังสือชื่อ Beyond the Forest ที่มีรูปภาพเกี่ยวกับชีวิตชาวยิวรุ่นเก่า

ระหว่างที่ถ่ายรูปทำหนังสือแคนทอร์ก็ได้เห็น… การเกิดใหม่ของชุมชนชาวยิว rebirth of Jewish communities ในยูเครน…แคนทอร์ตื่นเต้น เธอกลับไปคุยกับเดวิด ฟิชเชอร์แมน (David Fisherman) ศาสตราจารย์ชาวยิวที่ Theological Seminary of America ซึ่งก็สอนที่มหาวิทยาลัยเคียฟ (Kiev) ของ ยูเครนด้วย

ท่านศจ. บอกว่า ตอนนี้เหมือนเป็นช่วงเวลาของการดื่มน้ำผึ้งพระจันทร์ ของชาวยิวกับยูเครน ไม่เคยมีช่วงไหนที่ดีอย่างนี้มาก่อนเลย มันเกิดอะไรขึ้นล่ะ…. แคนทอร์ ถ้าจะตกข่าวแยะ

ท่านศจ. บอกว่า มันคงมีส่วน มาจากการพุ่งเป็นพลุของนาย อิฮอร์ โคโลมอยสกี้ (Ihor Kolomoyskyi)มหาเศรษฐีใหญ่ชาวยิวนั่นแหละ ซึ่งได้รับเลือกตั้งแต่ปีก่อน ให้เป็นผู้ว่าการเมืองเดอโพรเพตรอฟสค์ (Dnepropetrovsk) (ถ้าสะกดผิดก็ขออำไพนะครับ เขียนยากชะมัด) ซึ่งเป็นเสมือนเมือง ศูนย์กลางของยูเครนเลยนะ ก่อนหน้านั้น นายมอยสกี้ (Kolomoyskyi) สร้างศูนย์สันทนาการ มูลค่าหลายร้อยล้านเหรียญ ขึ้นที่กลางเมือง ตั้งชื่อว่า Menorah Center (menorah คือเชิงเทียน 7 กิ่ง ที่ใช้ในพิธีของชาว ยิว และเป็นสัญลักษณ์ของศาสนาชาวยิว) มีของทุกอย่างเกี่ยวกับชาวยิวรวมทั้ง Holocaust Museumเรียกว่า เป็นศูนย์สันทนาการของชาวยิวที่ใหญ่ที่สุดในโลก เข้าใจไหม… อ้อ อย่างนี้นี่เอง อันนี้ผมรำพึง

นายมอยสกี้นี่ เป็นคนพูดจาไม่อ้อมค้อม เสียงดังฟังชัด ก็ทั้งรวย ทั้งเป็นผู้ว่าฯ เราๆก็น่าจะคุ้นกับการพูดแบบนี้ของคนอย่างนี้นะครับ เขาบอกว่า เมืองนี้ ไม่มีที่ให้สำหรับพวกที่อยากไปอยู่กับรัสเซีย …เด็ด ขาดจริง

ท่านศจ.บอก เขาพูดแบบนี้ มันเลยทำให้ภาพพจน์ของรัฐบาลใหม่ ออกกลิ่นยิวแรงไปหน่อย ….ไม่หน่อยหรอก ท่านศจ. …คุณประธานาธิบดีช็อกโกแลต เองก็เพิ่งจัดงานรำลึก 70 ปี ของเอาชวิตส์(Auschwitz) แถมตั้งนายวลาดิเมียร์ กรอสแมน (Vladimir Grossman) ซึ่งเป็นชาวยิว ให้เป็นประธาน สภาใหม่เอี่ยมนี่ด้วย

แคนทอร์ยังไม่แน่ใจ เธอไปถามอิกอร์ ชูแพค (Igor Shchupak) หัวหน้าพิพิธภัณฑ์ Holocaust ว่า ตกลงตอนนี้ พวกยิวที่นี่มีความสุขมากเลยใช่ไหม หัวหน้าบอกใช่แล้ว… มันเป็น golden age ของชาวยิวในยูเครนเชียวล่ะ มันเป็นฝีมือเขาละ ฝีมือของนายมอยสกี้…

นายมอยสกี้เป็นใครมาจากไหน …ข่าวบอกเขารวยมาจากการพัฒนาอสังหาริมทรัพย์ เป็นเจ้าของบริษัทน้ำมันใหญ่ที่สุด ในแถบนั้น เป็นเจ้าของสื่อ เจ้าของโรงแรม สารพัดฯลฯ แต่เรื่องรวย สำหรับบางคนมันอาจจะน่าตื่นเต้น แต่สำหรับชาวยิว เรื่องรวย คงไม่ใช่เป็นเรื่องต้องตื่นเต้น… รวยและมีอำนาจต่างหาก ที่เป็นเรื่องจำเป็น เป็นสูตรบังคับ… นายมอยสกี้จึงตั้งตัวเป็นมาเฟียใหญ่ประจำยูเครน ถนัดในการเก็บกวาดฝ่ายตรงกันข้าม ธุรกิจสีเทาอยู่ในมือเขาทั้งนั้น นายกเล็กของเมืองที่อยู่ฝั่งที่เชียร์รัสเซีย อีก 2 คน ที่ชาวบ้านเรียกชื่อว่า โดปา (Dopa) กับ เกปา (Gepa) ซึ่งแม้จะเป็นชาวยิวด้วยกัน แต่เมื่ออุดมการณ์ต่างกับเจ้าพ่อมอยสกี้ ผลปรากฏว่า คนหนึ่งจึงถูกยิง และอีกคนถูกจับติดคุก ยิวด้วยกัน ยังเล่นดุขนาดนี้

เรื่องของนายมอยสกี้ ยังมีที่น่าสนใจ เกี่ยวพันกับสถานการณ์ปัจจุบันของยูเครนคือ นอกจากเป็นผู้ว่าการนครที่เป็นศูนย์กลางของยูเครน เป็นผู้ก่อตั้งสหภาพชาวยิวยุโรป (European Jewish Union) และประกาศชัดเจนว่าไม่เอารัสเซียแล้ว ยังมีข่าวว่า เขามีกองกำลังของตัวเอง จัดตั้งแบบพวกนาซีเยอรมัน (แต่ไม่เกี่ยวกับนาซีเยอรมัน) จำนวนประมาณ 2 หมื่นคน มีนโยบายชัดเจนว่า ถ้าอยู่คนละฝ่าย หรือไม่พอใจ ก็อย่าอยู่ร่วมกัน และนโยบายของเขาคือ…ไม่เอารัสเซียแค่นั้น ไม่รู้เหมือนกันว่าเขาเตรียมกองกำลังนี้ไว้ทำอะไร

ยาโด๊ป ยี่ห้อ นายสาก นายยัตส์ นายมอยสกี้ นี่เองหรือ ที่ทำให้คุณช็อกโกแลต เกิดฟิตจัด คิดขุดหลุมล่อรัสเซีย